Gökcisimlerinin fiziksel ve kimyasal yapılarını inceleyen astrofizikçiler ilk kez çift sistemli pulsarların varlığını ortaya çıkardılar.
Aralıklı ve muntazam radyo dalgaları veren gök cisimleri olarak tanımlanan pulsarlarda (atarca) çift sistemin özellikleri, gözlemciler kadar kuramcıları da şaşırttı.
Keşif, 36 yıllık nötron yıldızı araştırmalarında bir dönüm noktası olarak tanımlanıyor. Avustralya’da 64 metre çapında bir radyo teleskopu ile yapılan gökyüzünü tarama çalışmaları çerçevesinde bulunan bu pulsarın saniyede 44 kez döndüğü belirlendi.
Ancak daha sonra yapılan incelemelerde aynı yörünge içinde biraz daha yavaş dönen bir başka pulsarın daha olduğu ve ikisinin birbirini etkilediği ortaya çıktı.
İşin daha da ilginci hızlı dönen pulsardan yayılan radyasyonun ikinci pulsarın manyetik alanını çarpıttığı anlaşıldı.
Araştırmacılara göre bulunan pulsar çifti Einstein’ın izafiyet teorisini de doğrular nitelikte. Ünlü bilim adamı 1918 yılında öne sürdüğü İzafiyet Teorisi’nde dünya gibi büyük cisimlerin kendi eksenleri etrafında dönerken zaman ve uzayı büktüklerini savunmuştu.
Rölativite teorisi ya da genel görelilik teorisi diye de bilinen izafiyet teorisi, birbirine göre sabit hızda (ivmesiz olarak) hareket eden sistemlerdeki olayları açıklar. Şimdi araştırmacılar aşamalı olarak birbirine doğru dönerek ilerleyen ve 85 milyon yıl sonra kaçınılmaz bir şekilde birbirleri ile çarpışacak olan pulsarların hareketlerini ölçüyorlar.
Bu ölçümler sayesinde ilk kez bir nötron yıldızının yoğunluğu ve içindeki maddenin dağılımı da belirlenmiş olacak.
|
