|
||
| Sanatın tarihidir deyip işin içinden çıkılamayacağı insansı kördüğümlerden biri sanıyorum sanatın tarihini tanımlama girişimi de. Sanatı tanımlayarak diğer herşeyden sanatı ayırmanın en basit amacında bile insan tökezler ve neredeyse sanatın kendini yapmak zorunda kalırken ve sanatın bu sanatsal tanımların yoğunluğunu yaratan zengin doğası itibariyle sanatla ilgili çeşitli ve içiçe girmiş bilimler varken sanat tarihini belirgin bir biçimde öne çıkartmak sorun yaratabiliyor sanırım. Ancak gene de şu tanım iş görebilir diyorum:İnsanın sanatsal üretimini tarihsel bir düzende inceleyerek ,içeriğinin evrensel yaşama katkısını zaman açısından yorumlamak. Tamam,iyice girift bir hale döndü. Daha basit; insan tarihinin sanata etkisini inceleyen bilim. İki temel sorun var burada: 1)Arkeoloji o zaman ne? Çünkü arkeolojinin kazılardan elde ettiği bir çok şey aslında dönemin sanatsal yaratımlarını da ortaya koyan çalışmalara dönüşüyor. Kazıdan çıkarılma.İlgili eserlerin öncelikle dönemsel farkı var, yani sanat tarihinin genel konusundan daha derinde saklı ve artık günün insanı tarafından izlenme ve hatta çoğun dilsel olarak anlaşılma özelliğini yitirmiş olan eserler sözkonusu.Kısaca önce işin uzmanları tarafından günümüz anllayışına anlamlarının yükseltgenmesi ve ya indirgenmesi gerekiyor.Yani derin tarih konusunda düşünce geliştirmiş,dönemsel insanların bilgilerini ,kopuk bir zamanın anlayışını iyi kavramış uzmanlara ihtiyaç duyuyor. Sanat tarihi uzmanıysa ,ilgilendiği dönemin sanatsal içeriğine zaman parametresi açısından da olsa yoğunlaşabilme şansına sahip.Anlamaktan çok anlamı belki geliştirmek ve zamanla ilgisini ,diğer zamanlarla bağını ortaya çıkarmak sözkonusu. 2)Sanat tarihi uzmanı,tarihçi midir yoksa sanat çözümleyicisi mi? İkisi de olmak zorunda .Hem tarihsel belgeleri,tarihin insana olan etkilerini,insanın tarihi yaratışını,tarih bilgi kapsamında olan alanların ayırt edilme yöntemlerini,hikaye ve aslı birbirinden çözmeyi yetkin ortak bir bilim dilinde başarabilmesi sonra da nesnesi olan sanatı iyi tanıması gerekiyor. Bununla da bitmiyor.Bir de inceleme konusu olan sanatın büyüsüne kapılmaksızın insanın sanatsal serüvenini gerçeği en iyi karşılayan bir toplu-parçalı hikayede iyi yansıtabilmek için tarihçi soğukkanlılığını koruması.İşte en zoru da bence bu. |
||