|
||
| Kurtulus savasinda buyuk hizmetleri olmus bir komutandir. Ataturk, Erzurum kongresi sirasinda askerlikten istifa edip "sine i millette bir ferd" oldugunda karsisinda selam durmus ve "Paşam, kolordum ve ben eskisi gibi emrinizdeyiz" diyerek bir vefa ornegi gostermistir. kurtulus savasini takip eden donemde askerlerin ayni zamanda milletvekili olamayacaklari seklinde bir duzenleme yapildiginda fevzi pasa milletvekilligini birakirken Rauf Orbay, Refet Bele, Ali Fuat Cebesoy ve Karabekir uniformalarini cikarip milletvekili olarak kalmayi tercih etmisler ve Terakkiperver Cumhuriyet Firkasini kurmuslardir. Şeyh Sait isyani sonrasindaki donemde parti kapatildiginda bu buyuk komutanlarin askeriyeye donmelerine izin verilmemistir. Nutuk'ta Cumhuriyet fikrini kabul edemedigi ve askeriye yerine siyaseti tercih ettikleri icin Ataturk tarafindan cok sert elestirilir. Ataturk'e suikast olayiyla bir ilgisi olmadigi halde İzmir suikasti bahane edilerek tekrar rencide edilmistir. Daha sonraki yillarda Ataturk eski cephe arkadaslariyla yakinlasmak istediginde Ali Fuat Pasa araciligiyla kendisiyle baglantiya gecmis ve kendisini Dolmabahce sarayindaki bir davete cagirmistir. Ancak Karabekir, karŞida olan evine donebilmek icin erken ayrilmak durumunda kalmis, ve ne yazik ki ikisi gorusememislerdir. İsmet Pasa'nin Cumhurbaskanligi doneminde meclis baskanligina getirililerek bir nevi itibari iade edilmistir. (o dÖnemde Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy ve Refet Bele de bÜyukelcilik, bakanlik gibi cesitli gorevlere getirilmislerdir.) Kazim Karabekir sitemkar bir sekilde yazdigi "Paşalarin Hesaplaşması" , kitabında (bu kitap 1933'de de yayinlamak istemis fakat kitap hukumetce toplattırılıp yakılmıstır) İstiklal savasi nin örtülmeye calisilan yönlerini yazdigi iddiasında bulunmakta ve bir hurafe haline getirilen İstiklal harbinin gerçek yönlerini aciga cikaracagini vaad etmektedir. Yalcin Kücük ün gecen günlerde yayinlanan "Gizli Tarih" isimli kitabi bu baglamda Karabekir Pasanin kitaplarina cok sey borcludur. Karabekir in anı kitaplari cagdasimiz olan devletlülerin psikolojik-kültürel ve ekonomik kodlari hakkinda tarihsel ipuclari vermesi itibariyle de okunmaya deger. ************************************************************************************************** Atatürk babamla helalleşmek istedi Bir Selçuklu ailesi olan Karabekiroğulları'ndan Kazım Karabekir'in kızı Timsal Hanım, 1926 senesinde Atatürk"e düzenlenen suikasti fırsat bilenlerin suikast içinde suikast yaptıklarını söylüyor. Kurtuluş Savaşı"nın tohumları Anadolu"da henüz serpilmeye başladığında özellikle İngilizlerin baskı ve tazyiki ile gerek Rauf Orbay gerekse Mustafa Kemal"in yakalanıp idam talebi ile yargılanmak üzere İstanbul"a gönderilmeleri istenir. Bunun üzerine Atatürk azlin gerçekleşmesini beklemeyip istifa etmeyi yeğler. Yanındaki kurmay başkanı Manastırlı Kazım (Dirik) hiç vakit kaybetmeden "Paşam" der, "Siz artık istifa ettiğinize göre emirleri kimden alacağım? Dosyaları kime teslim edeceğim." Atatürk bu söz karşısında sadece "Öyle mi efendim, peki efendim" demekle yetinir. Tam bu sırada 15. Kolordu Kumandanı odaya girer. Ki o komutan, silahlarını teslim etmemiş yegane ordunun başkumandanıdır o sırada. O komutan İstanbul"dan gelen emri gerçekleştirmek yerine, Atatürk"ün bu harekette desteklenmesi gerektiğini söyler. Bu, Kurtuluş Savaşı"nın en kritik anlarından, tabir yerinde ise kader anlarından biridir. Kurtuluş mücadelesi bundan sonra ayrı bir ivme kazanır. İşte bu kritik kararı veren Kazım Karabekir'dir. Karabekir, Şark Cephesi Kumandanlığı"na atanmadan önce de Osmanlı"nın Doğu bölgelerinde savaşmıştır. Hatta henüz çocukken, yıllar sonra kumandanlık edeceği Doğudaki bu yerlerden birçoğunu babasının vazifesi nedeniyle gezmiştir. Kazım Karabekir"in üç kızından en küçüğü olan Timsal Karabekir Yıldıran (Çok yerde Köymen şeklinde yazılsa da bu eşinin ismidir, soyadı ise Yıldıran şeklindedir), babasının bu yönü ile ilgili "Babamın sonradan kurtaracağı yöreleri önceden tanıması büyük şanstı" demektedir. Kazım Karabekir aslında bir Selçuklu ailesine mensuptur. Tarihte Karabekiroğulları unvanına sahip ailenin bugün il olan Karaman"da kendi adları ile anılan ilçeleri var. Soyadı daha kullanılmadığı zamanlarda da Kazım Bey"in ismi Kazım Karabekir"dir. Kanun çıkınca ikinci ismini soyad olarak alır. Timsal Hanım anlatıyor: "Yararlılıklarından dolayı tımar verilmiş bunlara. Kırmızı şalvarlı, kırmızı cepkenli, ellerinde kılıçları olan süvari birlikleriymiş bunlar. Gerek duyulduğunda orduya alınırlarmış." Ancak Musa Kazım Doğuda bir yerde değil de 1882 yılında İstanbul/Kocamustafapaşa"da gelmiştir dünyaya. Babası Osmanlı"nın ünlü paşalarından Mehmet Emin Paşa ile Mekke ve Medine"ye de gider Kazım. Mehmet Emin Paşa"nın asker oluşu da ilginçtir: "Mehmet Emin, yani babamın babası 15 yaşında iken Kırım Harbi patlak veriyor (1853). Ve devlet asker toplamak için her yere haber gönderiyor. Birçok insan çocuğunu askere yollamamak için saklıyor. O sırada Mehmet Emin"in babası, "Eğer biz çocuklarımızı askere göndermezsek bu vatanın şerefini kim kurtaracak? Yazın" diyor, "İlk gönüllü Mehmet Emin"imdir." Oradan madalyaları var. Sonra paşalığa kadar yükseliyor." Mehmet Emin Paşa, görevli olduğu Mekke"de koleradan vefat eder. Kazım Karabekir henüz on yaşlarındadır. Bunun üzerine annesi beş erkek çocuğuyla birlikte İstanbul"un yolunu tutar. Zeyrek"te otururlar. Kazım Karabekir de tahsil hayatını burada devam ettirir. Fatih Askeri Rüştiyesi, Kuleli İdadisi ve Harp Akademileri"ni birincilikle bitirir. 1905 senesinde kurmay yüzbaşı olarak orduya katılır. Bundan sonra Osmanlı ordusu adına yararlılıklar gösterir. Arnavutluk isyanını bastıran Hareket Ordusu"nda görev alır, Çanakkale Muharebeleri"ne katılır. 1917"de II. Kolordu, 1918"de de I. Kafkas Kolordusu Komutanı olur. Burada Ermeniler ile Ruslara karşı sert mücadeleler verir. Kars, Gümrü ile Moskova Anlaşmaları"nda bizzat onun imzası vardır. (Bu anlaşmalara imza attığı üç kalem de bugün Ankara"da sergilenmektedir. Kazım Karabekir"in cephede giydiği kar ayakkabılarından seyyar karargâhına, kütüphanesinden ve savaşlarda kullandığı silahlarına varıncaya kadar birçok eşyası ise yeni müze olan Kazım Karabekir Paşa Müzesi"nde sergileniyor artık.) Kazım Karabekir, Mondros Antlaşması"ndan sonra İstanbul"a çağrılır; ancak vatana daha çok faydası dokunacağını düşünerek Doğuda görev ister. Ve yukarıda bahsettiğimiz gibi 1919"da Şark Cephesi Kumandanlığı"na atanır: Gitmeden bir ay önce Mustafa Kemal Paşa"yı Şişli"deki evinde ziyaret ediyor ve "Paşam" diyor "Doğuya gelin. Kurtuluşun anahtarı Doğudadır" Kazım Karabekir, Doğuda sadece askerlere kumandanlık yapmaz. Bölgede halkı bilgilendirecek her türlü çabayı safr eder. Ermeni ayaklanmaları ve savaşlar sırasında sahipsiz kalan 2 bini kız 6 bin yetime babalık eder: "İlk eşim Bir Ayasbeyoğlu (Maarifçi, milletvekilliği yapmış ve Karabekir Paşa"nın yalnızlığa itileceği dönemde onun en yakın arkadaşlarından olacak Nevzat Ayasbeyoğlu"nun oğludur) ile evli iken, onun kısa dönem askerliği için bulunduğumuz Sivas"ın bir köyünde bana da öğretmenlik yapmam için bir sınıf verdiler. 1960 senesi idi. 19 yaşındaydım. Bir gün "Sabri Koçak albay seni çağırıyor" dediler. "Beni niye çağırsın?" dedim. Odasına gittiğimde elini şöyle bir omuzuma koydu "Bak kardeşim" dedi, "Senin baban senden önce benim babamdı." Babamın yetim çocuklarındanmış Sabri Koçak Paşa da." Karabekir, o gençleri eğitir ve Gürbüzler Ordusu olarak Padişah"ın ordusuna dahil eder. Bundan dolayı "Yetimler Babası" olarak da anılır. Kabiliyetlerine göre meslek öğrettiği çocuklar savaş sırasında orduya kaput, potin dikmeye başlar. Sarıkamış"ta, halkı bilgilendirmek için Varlık adıyla bir gazete bile çıkarır Karabekir. "Suikast içinde suikast" Doğuda sadece Kazım Karabekir yoktur tabii. Refet Bele, Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy ve Atatürk de oradadır: "Öyle bir kadro var ki Allah bu milleti kurtarmak istemiş." Kurtuluş Savaşı verilmiş ve ardından Türkiye Cumhuriyeti kurulmuş. Büyük Millet Meclisi oluşturulmuş. Karabekir de siyaset sahnesindeki yerini almış. Bir süre sonra 1924 senesinde Atatürk"ün de onayıyla Karabekir, Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası"nı kurmuş ve genel başkanı olmuş. Doğuda birlikte olduğu komutanlar da burada onunla beraberdir. Ancak 1926 senesinde, İzmir"de vuku bulan Atatürk"e suikast hadisesinden sonra, nasıl olmuşsa olmuş, Kazım Karabekir Paşa"nın da adı suikaste karışmış: "Bana anlatılan, -benim kanaatim de o yönde- babam ve diğer paşalara yapılan, suikast içinde bir suikasttir. Yani "hazır böyle bir şey olmuş, biz de bunları bertaraf edelim" gibilerinden. Bunları da maalesef yok etmek istemişler. Ve babamın bütün suçu neymiş biliyor musunuz: Samanpazarı"ndan geçerken suikaste karışanların birinin, galiba Ziya Hurşit"in amcası, dayısı falan gibi birine merhaba deyip geçmiş olması." |
||
|
||
| - Kimler babanızı bu işe bulaştırmak istemiş size göre? "Kurtuluş Savaşı esnasında Atatürk"ün etrafındakileri biliyorsunuz. Daha sonra yeni bir kadro onun etrafına geldiği zaman, o eski kadrodaki insanların hepsi elinin tersi ile silinmek, yok edilmek istenmiş. Bütün paşalar suikastle suçlanıyorlar çünkü." Kazım Karabekir, suikast davalarının görülmeye başladığı 1926"da henüz üç yıllık evlidir: "O tarihe kadar kendini düşünmeye fırsat yok ki. Ancak 1923 senesinde evlenebilmiş." Peki Kurtuluş Savaşı"nın bu önemli kumandanı nasıl evlenmiş? "Babama birkaç kız gösteriyorlar, içlerinden en çok annemi beğeniyor. Babam "Bir göreyim yüzünü falan" demiş. İkbal Mağazası mı ne, orada alış verişe çıkmışlar. Dayım biliyormuş durumu. Kasada bir yerde annem birkaç kez babamı görmüş ve birazcık da sitem etmiş galiba. Ama bilmiyor da. Dayım tekrar "Ablacığım şöyle açsanız örtünüzü" falan deyince çok sinirlenmiş annem, "Ne oluyor?" diye. "Seni istiyor Paşa" dedikleri zaman Mustafa Kemal Paşa, ufak tefek bir paşa (galiba Refet Paşa ), bir de babam varmış. Annem bakmış, Mustafa Kemal Paşa"yı zaten herkes tanıdığı için, "İnşaallah şu ortadakidir" demiş. Babamı beğenmiş yani." "İşte Hayat, işte Emel" Karabekir, Aydın eşrafından çiftçilikle uğraşan varlıklı bir aile reisi olan Cemal Çifçi"nin kızı İclal Hanım"la evlenir böylece. Aile ilk çocuğunu 1927 senesinde beklemektedir: "İkiz kız doğunca "Biz bunlara ne isim koyacağız?" diye şaşırmışlar. Babamın bir şiiri vardır, "İşte hayat işte emel, vatan için sağlam temel..." diye. Dayım da "Ne düşünüyorsun Paşa enişte? İşte Hayat, işte Emel" demiş. İsimleri böyle konulmuş. Benim adım da erkek olsaymışım hazırmış. İşte hayat, işte emel, vatan için sağlam temel. Yani Temel. Doğduğumda, babam "Karabekir"in timsali olsun" diye adımı Timsal koymuş." "Paşaları beraat ettirin" Kazım Karabekir, bu ikiz çocuğunun doğacağı zamanda suikastle ilgili mahkemelerle uğraşmaktadır. Onun için bu yıllar çok sıkıntılıdır, hem maddi hem manevi açıdan: "Suikast mahkemesi çok enteresandır. Bütün askerler silahlarını masaya koyup bekliyorlar. O sırada, askeri, bir manevra ile Çeşme"ye çekmek istiyorlar. Hiçbiri gitmiyor. Ve hatta diyorlar ki "Paşaların, bilhassa Kazım Karabekir"in aleyhine bir karar alınırsa burayı yok ederiz. Durumu Mustafa Kemal Paşa"ya iletiyorlar. "Beraat ettirin paşaları" kararı alınıyor. Yani paşalar çok kolay beraat etmiyorlar ya da çok kolay beraat etmeleri istenmiyor." Karabekir polis takibinde Bu hadiseden sonra Karabekir, 1927 senesinde emekliye ayrılır ve İstanbul"a yerleşerek kabuğuna çekilir. Kayınpederinin yardımı ile de, bugün müzeye dönüştürülen köşkü satın alır. Burada 1930"dan 38 yılına kadar çok dar bir çevre ile temas kurar. Onu bu dönemde yalnız bırakmayanların başında Nevzat Ayasbeyoğlu, Cafer Tayyar Eğilmez, Ali Fuat Cebesoy, Rauf Orbay gelmektedir: "Herkes çok korkarmış kapıyı çalmaya o dönemde." Devlet, Karabekir"in peşine polis bile takar: "Köşkün karşısındaki yerde polisler yuvalanmıştı. Kazım Karabekir evinden çıktığı anda arkasında mutlaka polis takibi vardı. Ve babam yüreği o kadar iyi bir insandı ki, bazen tramvaya binermiş, bakarmış ki polis aşağıda kaldı. Hemen vururmuş cama "Oğlum, Cafer Tayyar"a gidiyorum, oraya gel" dermiş. Annem de kızarmış "Niye söyledin? Madem atlattık, bırak" diye. Babam "Onlar da ekmek için bu işi yapıyorlar. Ekmeklerinden olurlar" dermiş. Annem biraz daha sert bir hanımdı. Erenköy Tren İstasyonu"na gelirlermiş, bakarlarmış iki tane polis arkalarında. Hemen "Gel bakayım çocuğum buraya. Eve kadar nasılsa geleceksiniz şu paketleri taşıyın bari" dermiş." Atatürk ve arkadaşları ibaresi İclal Hanım, bu konularda daha tepkilidir anlaşılan: "Ben 1941 doğumluyum. 1946-47 senelerinde ilkokuldaydım. Zavallı annem ödevlerime "Atatürk ve arkadaşları" ibaresini eklemeye uğraşırdı, bu vatanı kurtaran insanlar diye. Çünkü bize hiç bir zaman "ve arkadaşları" ibaresi ekletilmedi. Bunlar okutulmadı. Atatürk herşeyi yapan çok yüce bir insan; ama o kadro, o halk hareketi, o Kuva-i Milliye ruhu olmasaydı ne yapılabilirdi?" Kazım Karabekir"in bu dönemde çektiği sıkıntılar şiirlerine bile yansır: "Annem çok varlıklı bir çiftçi ailesindendi. Şişeyle yağ alırlarmış. Bu, annemin çok ağırına gidermiş. "Fakire verirken bile vermezdik şişe ile" dermiş. Hatta bu babamın "İki Damla Gözyaşı" adlı şiirinde de geçer. ".../ Hayatımın kalmamıştı artık tadı: / Kalmamıştı elimde hiç satacak, / Peki! Ya bu hastalara kim bakacak? / Vejetalin eritmek için sarılmıştım kepçeye / Fakat doktor parası sığmıyordu hiç bütçeye.. / Satmıştım elimde olanı, / Yemiştik maziden kalanı! /..." Kazım Karabekir, bu dönemi daha çok kitap yazarak değerlendirir. "İstiklal Harbinin Esasları" kitabının başına gelenler ise ayrı bir hikayedir. Bu kitap yüzünden Ankara ile araları bile bozulmuştur Karabekir"in. (Yazdığı kitapları kızı Emel Hanım"ın eşi Doktor Faruk Özerengin tarafından daha sonraki yıllarda yeni yazıya çevrilir ve basıma hazırlanır. Sırası gelmişken buraya bir not düşelim; Karabekir"in diğer kızı Hayat Hanım da hukukçu Prof. Feyzi Feyzioğlu ile evlenmiştir. Timsal Hanım ise ilk evliliğini Bir Ayasbeyoğlu ile yapmış ve Kazım, Ferhan ve bir de Uğur adında kızları gelmiştir dünyaya. Timsal Karabekir ikinci kez ise 1990 senesinde Attila Köymen Yıldıran ile evlenir. Kazım Karabekir Kültür Merkezi ve Vakfı"nın temellerini atan ve 2000 yılında vefat eden Yıldıran, TBMM Başkanlık Hukuk danışmanlığı yapmış birisi idi.) Kazım Karabekir, bu olanlardan sonra siyasete ancak İsmet İnönü"nün daveti ile 1938 yılında döner. İstanbul milletvekilliği yapar. 1946-48 arasında da TBMM Başkanlığı"na getirilir. 26 Ocak 1948'de hayata gözlerini yumar. "Çağırın Kazım"ı helalleşmek istiyorum" Kurtuluş Savaşı"nın bazı paşaları ile Atatürk"ün arasında suikast hadisesi veya başka nedenlerden birtakım problemler olur o zamanlar. Kazım Karabekir de bunlardan biridir. Fakat Atatürk 1936"ta Dolmabahçe Sarayı"nda tertiplenen uluslararası bir Tarih ve Dil Kongresi"ne kendisini de çağırmış ve o da davete icabet etmiştir. Ancak, Karabekir, eşine verdiği söz yüzünden kongreden erken ayrılınca Atatürk"le görüşebilme imkanı bulamaz. Dolayısıyla ikisi arasındaki bu durum yine çözülemez: "Atatürk Dolmabahçe"de hasta yatarken "Çağırın Kazım"ı helalleşmek istiyorum" diyor. Babama onu da bildirmiyorlar. Hatta ablamdan duyduğuma göre "Gider miydin babacığım?" dediği zaman "Tabii giderdim. O Mustafa Kemal"di" diyor." İclal Hanım köşkte piyano çalarken Kazım Karabekir Paşa da kemanla eşlik edermiş. Çok merakı varmış ki, 1944 senesinin parasıyla tam 500 lira vermiş kemanına. Özel hocalarla başladığı eğitim hayatında İstanbul"daki Zihni Paşa İlkokulu"nu bitiren, sonrasında İngiliz Highschool"dan mezun olan Timsal Karabekir Yıldıran, babasını kaybettiğinde henüz 7 yaşındadır: "Ama şu odada bugün görmüşüm gibi hatırlıyorum. Çok sinirlendiği, kızdığı ve üzüldüğü zaman bir tek gül goncasını alıp odasına kapanırdı. Onun ne anlama geldiğini şimdi anlıyorum. O gülün kokusu, şekli ile yaratanı onda görebiliyorsan zaten birtakım şeyleri aşmışsın demektir. Bir bayram günü idi. Çok güzel yeşil bir kazak giymişti. Gözleri de yeşildi. O sırada biri geldi, "Açım, çıplağım Paşam" dedi. Babam o kazağını çıkarıp o insana verdi. Yani gönülden herşeyi paylaşabilen güzel insanlardandı. Annem tabii daha bir dünya insanı idi ama babam daha öbür âleme yönelikti. Annem derdi ki; "Son peygamberin Hz. Muhammed (s.a.v) olduğunu bilmesem paşam peygamberdir derdim." 1960 senesinde ilk evliliğini gerçekleştiren Timsal Karabekir Yıldıran bir süre de Aydın"da dedesinden kalma pamuk çiftliğini işletir. 1979 senesinde Anadolu yakasında ailecek bir tenis kortu işletmeye başlayan Timsal Hanım"ın işletmesi, terör olaylarının bol olduğu 1980"de bombalanır. Bunun üzerine ihtilale kadar bizzat Selimiye"den gelen asker korur onları. Babasının bütün çalışma masalarının arkasına astığı "Cihan yıkılsa Türk yılmaz" anlayışıyla 1996 yılına kadar böyle bir işletmecilik işini yürüten Timsal Hanım, Kazım Karabekir Kültür Merkezi ile Müzesi"nin işleriyle ilgilenmeye başlar. Kültür Merkezi"nde anma günleri, ücretsiz elişi ve sanat kursları, tasavvufi içerikli sohbetler düzenler. Derviş Halil Özkan ile tanışınca hayata bakışı değişir: "Ben babamı ne yüceltebilirim ne aşağıya alabilirim. O yerini kendi bulmuş bir insan. Okullara gidip babamı ve dolayısıyla babamın yaşadıklarını anlatmakla Türkiye Cumhuriyeti"nin kuruluşunu anlatmaya çalışıyorum. Demek istediğim Türkiye Cumhuriyeti çok zor şartlarda, gözyaşı ile kanla kuruldu. Bunu çok kolay harcamayalım." |
||
|
||
| Kâzım Karabekir'in kayıp günlükleri Kazım Karabekir Paşa'nın kamuoyuna hiç yansımayan eserleri ilk kez gün yüzüne çıkıyor. Karabekir'in evinin deposunda hiç açılmadan bekleyen notları 2007'de yayınlanacak ancak... Uzun yıllar yasaklı kalan ve düzensiz yayımlananlarla birlikte Karabekir'in evinin deposunda hiç açılmadan bekleyen notları, Kazım Karabekir Vakfı tarafından YKY(Yapı Kredi Yayınları)'ye devredildi. Kızları Hayat Karabekir Feyzioğlu, Timsal Karabekir Yıldıran ve torunu Gülden Gazioğlu, arşivdeki tüm eserlerin basılacak olmasından çok memnun. Eserlerin 2007'de yayınlanacak ilk partisinde Paşa'nın bugüne kadar hiç bilinmeyen ‘Günlükler’i de var. Yayınların editörlüğünü daha önce İnönü'nün ‘Defterler’i ile Nihat Erim'in ‘Günlükler’ini yayına hazırlayan tarihçi Ahmet Demirel yapıyor. Doç. Demirel, Karabekir'in de İsmet İnönü gibi Harbiye yıllarından başlayarak günlük notlar tuttuğunu; bu notlardan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın niye kurulduğu, Atatürk ile olan anlaşmazlıkların temelinde neler olduğu gibi gizli kalmış pek çok şey çıkacağını söylüyor. Ön tasnif sonucu arşivde 50 eser bulduklarını belirten Demirel, bunların arasında ‘Hürcan' isimli bir romanın da varlığından bahsediyor. Karabekir'in arşivinde yakın tarihimize dair yeni tartışmalar açacak 39 defter bulundu. 1906-1948 yılları arasında neredeyse günü gününe tutulmuş günlüklerin 1932-1938 yıllarına rastlayan bölümleri ise ortada yok. “Defterlerin ne yazık ki en önemli 6 yılı kayıp.” diyen Doç. Dr. Demirel, 1938'in Atatürk'ün ölüm yılı olmasına ve o zamana kadar her şeyin Atatürk'ün kontrolünde gitmesine dikkat çekiyor. 'Peki, ne olmuş olabilir bu defterlere?' dediğimizde, Demirel, “Ya hiç yazmadı. Ya yazdı; ama çok güvenli bir yere sakladı ya da ailesi gizliyor.” diye cevap veriyor. Karabekir'in, yazılarından bazılarını Cafer Tayyar Eğilmez Paşa'ya verdiğini ve bunların Paşa'nın evi yıkıldığında işçiler tarafından bulunduğunu hatırlatan Demirel, günlüklerin de ona veya bir başkasına verilmiş olabileceğini söylüyor. Karabekir'in büyük kızı Hayat Hanım da, “Biz de bilmiyoruz günlüklere ne olduğunu. Yazıp yazmadığı hakkında da bir bilgimiz yok. Ama kanımca yazmıştır.” diyor. Karabekir'in küçük kızı Timsal Hanım ise kayıp günlüklerle aynı tarihe denk gelen günleri şöyle anlatıyor: “İzmir suikastından sonraki yıllar hem maddi hem de manevi açıdan çok zordu. Babamın bütün suçu, suikasta karışanların birinin yakınına selam vermesiymiş üstelik. Ama yine de kolay beraat etmemiş. 1927'de emekliye ayrılarak İstanbul'a yerleşen babamın 1938 yılına kadar çok dar bir çevre ile temas kurduğunu biliyorum. Bu dönemde yalnızca Nevzat Ayasbeyoğlu, Cafer Tayyar Eğilmez, Ali Fuat Cebesoy ve Rauf Orbay ile görüşürmüş. Zaten evden çıktığı anda arkasında mutlaka polis takibi vardı.” Yasaklanan kitap “Karabekir'in yazdıkları, Atatürk'ün 'Nutuk'ta anlattıklarından farklıdır. Bu yüzden Karabekir'in çeşitli kitapları yakıldı, yasaklandı veya hiç yayımlanamadı.” diyen Demirel, yayına hazırlanan ilk kitaplar arasında çok tartışılan ‘İstiklal Harbimizin Esasları’ nın da olduğunu söylüyor. Bu kitap şöyle yazılmış: 1933'te Milliyet gazetesinin ‘Ankaralı'nın Defteri’ isimli sütununda yazılar yayınlanır. O dönemde gazetenin sahibi Siirt Milletvekili Mahmut Soydan, Mustafa Kemal Paşa'nın yanında yer alan isimlerdendir. Bu yazılar, Karabekir'i iddialara karşı kendini savunmak üzere harekete geçirir ve Paşa, gazeteye 7 mektup gönderir. Bunların 6'sı yayınlanır, 7'ncisi yayınlanmaz. Yerine, “Paşa mektup göndermekten vazgeçti.” diye not düşülür. Köşesine çekilmiş olan Kazım Paşa, bu olay üzerine anılarını kaleme alır. Kitap, üç bin adet basılır; ama toplanarak yakılır. Ancak kitabın formaları basıldıkça, bunlardan beş tanesi Kazım Paşa'ya gönderilmiştir. Bunun üzerine Karabekir Paşa'nın Erenköy'deki köşkü 100 kadar sivil ve resmi polis tarafından basılır. Ev, didik didik edilir, formalar bulunamaz. Kitap, saklanabilen birkaç nüsha sayesinde 1951'de yayınlanabilir. Uzun süren mahkemeler sonucunda okuyucuya 60'ların sonunda ulaşır. Kazım Karabekir'in anlattığı Atatürk ile resmi tarihin anlattığı Atatürk arasında önemli farklılıklar vardır. Paşa, İstiklal Harbi'nin sadece Atatürk ve İnönü eksenli anlatılmasına itiraz eder. Nutuk'un Kurtuluş Savaşı'nın tek ana kaynağı olarak görülmesi ve okul kitaplarının da bu kaynak esas alınarak yazılması, Paşa'nın tepkisini çeker. En çok bilinen anlaşmazlıkları ise ‘hilafet' konusunda yaşanmış. Atatürk, Vahdettin'in; Karabekir Abdülmecit'in halife olmasını istemiş. İstiklal Savaşı’nın önemli isimlerinden Kazım Karabekir, 1924'te Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın başkanlığına seçildi. Parti, 1925'te Şeyh Said ayaklanması nedeniyle kapatıldı. Karabekir, Mustafa Kemal Paşa'ya karşı yapılan İzmir suikastı nedeniyle bazı partililerle birlikte yargılandıysa da beraat etti. Siyasi yaşamına 12 yıllık aradan sonra 1939'da İstanbul milletvekili olarak devam etti. 1946'da TBMM başkanlığına seçildi ve bu görevde iken 1948'de öldü. Eylül 2006 Gazeteler... |
||
|
||
| karabekir'in notlarının resmi tarihten farklı olduğuna eminim. ama YKY tarafından yayınlanması esnasında resmi tarihle örtüştürülmeye çalışılacağından şüphem var. bu notlar ailesine veya bir kuruma ait değildir. türk milletine aittir. bu nedenle tarafsızca haırlanmış geniş bir komisyonca değerlendirilmeliydi. |
||